U wordt getraceerd door 'Function Creep'



Het verzamelen van reizigersgegevens is al jaren een gevoelig onderwerp. Al in 2008 plaatste het College Bescherming Persoonsgegevens (CBP)kritische kanttekeningen bij het voornemen van de NS om de toen nieuwe OV-chipkaart daarvoor te gaan gebruiken. 

'Function Creep'  spoort niet

Uitonderzoek door het CBP blijkt nu echter dat de NS de verzamelde datategen alle regels en afspraken in toch gebruikte voormarketingdoeleinden. Geregistreerde reizigers kregen aan de hand van hun reisgedrag onder meer gerichte e-mails met aanbiedingen. Zelfs de ‘anonieme’ reizigers werden gespamd, nadat zij via de website van de NS hun saldo hadden verhoogd. Naar aanleiding van het onderzoek heeft de vervoerder nu hun e-mailadressen verwijderd en zijn beleid aangepast. Het CBP ziet daarom af van een boete.

Zo kan function creep ertoe leiden dat je opeens geheel onwetend in allerlei onwenselijke databases terecht komt. Treffend voorbeeld is het zogenaamde Elektronisch Kind dossier (EKD). In deze database wordt sinds 2009 elk Nederlands kind vanaf geboorte tot het negentiende levensjaar nauwgezet gevolgd. Zo ontstaat gaandeweg een dik dossier, waarin onder meer is terug te vinden wat de opleiding, levensovertuiging en zelfbeeld van kind en ouders is, maar ook of zij ‘afwijkende normen en waarden’ vertonen. Zo probeert de overheid onder meer ‘risicokinderen’ in een vroeg stadium in beeld te krijgen.

Door verschillende registratieproblemen en ruim gehanteerde definities kregen in de regio Rotterdam echter maar liefst 30.000 kinderen een rood kruisje achter hun naam. Dat onwenselijke stempel lekte onder meer door naar de computers van verschillende politiekorpsen. Die kwamen vervolgens met vergevorderde plannen om de gegevens te gebruiken bij hun pogingen ‘hangjongeren’ in risicogroepen in te delen. Gelukkig werd daar in dit geval een stokje voor gestoken. Wie weet in wat voor databases deze peuters en kleuters anders nog meer terecht waren gekomen. 

Bron: http://www.trosradar.nl/columns/archief/detail/article/hoe-een-klanten-database-stiekem-van-functie-verandert/

In het Nederlands bestaat er nog geen bevredigende vertaling van het fenomeen 'function creep'. De uit de bestuurskunde bekende term 'doelverschuiving' komt in de buurt, maar is niet 'creepy' genoeg. Het gaat hierbij om wetten, beleidsinstrumenten, maatregelen en programma's die een geheel andere uitwerking (soms ook op een totaal ander terrein) hebben dan oorspronkelijk bedoeld.